Chyża

Wieś położona na północny-zachód od miasta Zamościa. Po raz pierwszy została wzmiankowana w dokumentach pod rokiem 1398 jako Kyschow (Kisielow). Jednakowoż już w 1564 i 1660 r. zwana była Herza, w 1811 r. jako Chyrza, w 1834 r. Herza Mniska, w 1839 r. – Hyrza, zaś w 1882 r. pojawiła się w formie Hyża. Po II wojnie światowej częściej zaczęto używać miana Chyża… Nazwa owa prawdopodobnie wywodzi się od pojęcia chyż lub chyża, co w staropolszczyźnie kresów wschodnich oznaczać miało chatę, zagrodę chłopską; bądź od słowa chyżo czyli prędko, krzepko, ochoczo… W 1882 r. funkcjonował tu drewniany młyn wodny… Dwie aleje – lipowa i leszczynowa – prowadziły do dziewiętnastowiecznego dworu [Sajkiewiczów]. Wśród dworskich budynków gospodarczych imponująco prezentowały się 2 wielkie stodoły z malowniczym podcieniem, wspartym na murowanych słupach…