Gmina Zamość

Sitaniec – Kolonia

Wieś położona w północnej części gminy Zamość, na wschód od Sitańca.

Miejscowość została założona pod koniec XVIIIw. na gruntach sitańskich Ordynacji. Wieś została wybudowana w kształcie tzw. ulicówki i przybrała szczególną zabudowę architektoniczną – z jednej strony stały domy i zabudowania gospodarcze (stajnie, chlewy, obory), a z drugiej strony naprzeciw nich stały stodoły i spichlerze.

1785-1800r. – ordynat Andrzej Zamoyski osadził we wsi 16 rodzin kolonistów niemieckich.

Do czerwca 1917r. istniała we wsi Szkoła Ludowa. Była to szkoła czteroklasowa i mieściła się w domu wynajętym od jednego z gospodarzy. Nauka w niej odbywała się w języku polskim.

1925r. – powstał w Sitańcu Kolonii Oddział Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-pożyczkowej – tzw. Kasy Stefczyka. Jej założycielami byli: Jan Wajland (długoletni prezes zarządu), Józef Gryn (skarbnik), Stanisław Herz (członek zarządu), Franciszek Bender (rachmistrz) i Władysław Pakuła (rachmistrz). Dzięki działalności Kasy, wielu gospodarzy skorzystało z kredytów, które uchroniły ich gospodarstwa od upadłości w czasach wielkiego kryzysu gospodarczego w kraju (1929-1936).

1939-1944r. – okupanci niemieccy dążyli konsekwentnie do regermanizacji potomków dawnych kolonistów – przymusowo wciągano ich na Volkslistę, wyszukiwano dzieci o nazwiskach pochodzenia niemieckiego, urodzonych w latach 1929-1934, wyszukiwano mieszkańców, którzy mówili po niemiecku.

Wiosna 1941r. – Sitaniec objęty został tzw. Akcją Deutschtamnige, która zakładała wyszukiwanie i regermanizację potomków osadników niemieckich.